Her gün söylediğimiz kelimelerin içinde küçük tarih parçaları var
“Bostancı’ya geçiyorum”, “Kartal’da buluşalım”, “Dragos’tayım” derken aslında yüzlerce yıllık isimleri gündelik cümlelerin içine yerleştiriyoruz. İstanbul’un semt adlarının bir bölümü mesleklere, yapılara, coğrafi özelliklere veya kişilere bağlanıyor; bir bölümü ise rivayetlerle bugüne taşınıyor.
Kartal: balıkçı anlatısı ve Kartalimen
Kartal Belediyesi kaynaklarında Bizans dönemindeki küçük balıkçı yerleşiminin Kartalimen olarak anıldığı ve Kartelli adlı bir balıkçıya bağlanan ad anlatısı bulunuyor. Bu hikâye semtin liman ve balıkçılık geçmişiyle uyumlu bir yerel hafıza oluşturuyor.
Dragos: ejder mi, coğrafya mı?
Dragos için en renkli anlatı, tepede bir hazineyi koruyan ejder rivayeti. İBB de bu anlatıyı turistik içeriklerinde aktarır. Fakat rivayet ile kesin etimolojiyi birbirinden ayırmak önemlidir. Bazen bir semtin hikâyesi, “kesin cevap”tan daha değerlidir.
Maltepe: “mal” kelimesine aldanmayın
Maltepe adının “hazine tepesi” anlamına geldiğine ilişkin anlatılar bulunur ve bunlar Dragos’taki hazine efsanesiyle de ilişkilendirilir. Öte yandan bölgenin eski adlarından biri Bryas’tır. Yani bugün tek kelimeyle bildiğimiz semtin farklı dönemlerde farklı ad katmanları vardır.
Bostancı: görev ve yol hafızası
Bostancı adının Osmanlı dönemindeki “bostancı” teşkilatı ve yol/güvenlik düzeniyle ilişkilendirildiği yaygın anlatılar vardır. Semtin Bağdat yolu üzerindeki konumu düşünüldüğünde bu bağlantı şehir hafızası açısından anlamlıdır; ancak ad kökenlerinde farklı kaynakların farklı açıklamalar verebileceğini akılda tutmak gerekir.
Kesin olmayan etimolojileri “kesin gerçek” diye satmıyoruz. Rivayetse rivayet diyoruz; belge varsa kaynağını gösteriyoruz.
Dadı Mag sağlık hizmeti veya tıbbi tavsiye sunmaz. Sağlıkla ilgili içerikler genel bilgilendirme ve wellness perspektifindedir; kalıcı veya ciddi şikâyetlerde sağlık profesyoneline başvurulmalıdır.